Welkom Extra's

De val van Netanyahu bij de Israëlische verkiezingen zou een aardbeving zijn

De val van Netanyahu is een aardbeving

Assaf Adiv (1)

Al meer dan vier decennia behoor ik tot de Israëliërs die van mening zijn dat alleen een vastberaden strijd tegen de bezetting, voor vrede en voor volledige gelijkheid tussen Israëliërs en Palestijnen stabiliteit, veiligheid en welvaart voor ieder zou brengen. Jarenlang dacht ik dat de belangrijkste politieke krachten van Israël in wezen niet van elkaar verschilden. Hun herhaalde deelname aan eenheidsregeringen was daarvan het duidelijke bewijs. De verkiezingen van 27 oktober aanstaande zijn echter anders.

Aan de ene kant staat de extreemrechtse regering van Netanyahu, Smotrich en Ben-Gvir, ze ondermijnde afgelopen vier jaar het rechtssysteem en de overheidsdiensten, financierde en stimuleerde het geweld van kolonisten tegen Palestijnen in de bezette gebieden. Bovendien voerde de regering een campagne van fascistische ophitsing tegen Arabische burgers en linkse en democratische krachten in Israël.
Aan de andere kant staan partijen en groeperingen uit rechts, het midden en links die aangegeven hebben Netanyahu ten val te willen brengen.

Verrechtsing in Israël

Diplomaten lopen weg bij VN-speech Netanyahu. Twee foto's
Bron: Instagram

Tegelijkertijd maakt de dominantie van extremistische, islamistische krachten en de regionale stuwende kracht onder leiding van Iran het moeilijk om in de nabije toekomst een Israëlisch-Palestijnse politieke overeenkomst voor te stellen. Zelfs als de regering van Netanyahu wordt verslagen.
Binnen Israël heeft Hamas 7 oktober 2023 veel mensen verder naar rechts gedreven. Er heerst diep wantrouwen, niet alleen ten opzichte van Palestijnen, maar ook tegen Arabische burgers van Israël. Onder deze omstandigheden is het moeilijk mogelijkheden te zien voor een politieke overeenkomst die de Palestijnen op zeer korte termijn de onafhankelijkheid en vrijheid bieden die zij verdienen.

Toch bestaat er, zelfs bij gebrek aan uitzicht op een dergelijke ingrijpende verandering, een realistische mogelijkheid dat de oppositiepartijen na hun verkiezingsoverwinning een coalitie kunnen vormen. Een coalitie die vergelijkbaar is met de eerdere regering van verandering onder leiding van Naftali Bennett en Yair Lapid, met deelname van Mansour Abbas en zijn Verenigde Arabische Lijst (Ra’am) die aan de macht was van juni 2021 tot december 2022.
Een dergelijke regering zou een halt kunnen roepen aan Netanyahu's aanval op de rechterlijke macht en de media en een eind maken aan het terrorisme van de kolonisten. En daarnaast de politieke ruimte bieden om de strijd voort te zetten voor de universele waarden en principes, waarin ieder fatsoenlijk mens in Israël zou moeten geloven. Ook zou het mogelijk worden om het beleid aan te pakken dat Palestijnse werkers drie jaar lang de toegang tot hun arbeidsplaats in Israël ontzegde.

Beweging tegen Netanyahu

De partij De Democraten, waarbij ik me enkele maanden geleden aansl0ot, vormt een centrale kracht in de coalitie die Netanyahu wil verslaan. De partij is de afgelopen twee jaar ontstaan uit een samenwerkingsverband van drie krachten. Ten eerste, de historische Arbeidspartij die destijds nog maar vier Knesset-leden telde (tegenover 44 in 1992). Ten tweede, de zionistische linkse partij van Yair Lapid die bij de vorige verkiezingen de kiesdrempel niet haalde. Ten derde, en naar mijn mening de belangrijkste machtsfactor: de verschillende nieuwe groeperingen die voortkwamen uit de protestbeweging van 2023. Een protest dat de Israëlische straten bevolkte uit verzet tegen de hervorming van het rechtssysteem en uitgroeide tot een belangrijke politieke factor.

Voor ieder die gelooft in democratie, rechten van werkers en vrede is de centrale taak van vandaag duidelijk: Netanyahu en zijn extremistische regering ten val brengen. Ik ben me ervan bewust dat tot de krachten die hiertoe in staat zijn, ook politieke stromingen behoren waarmee ik het op veel punten fundamenteel oneens ben. Maar als een 'Coalitie voor Verandering 2.0' de hervorming van het rechtssysteem kan tegenhouden en de racistische 'natiestaat wet' (grondwet van het Joodse volk, 2018), dan is er een forse stap gezet.

Nieuwe politieke dynamiek

Dit maakt de vraag beslissend of de Verenigde Arabische Lijst (Ra’am), onder leiding van parlementslid Mansour Abbas, deel moet uitmaken van een alternatieve coalitie. Zonder die partij zou Israël opnieuw kunnen belanden in een cyclus van herhaalde verkiezingen zonder duidelijk resultaat. Ra’am heeft zich echter bereid verklaard toe te treden tot een 'coalitie voor verandering' en heeft zelfs een gerespecteerde, vooraanstaande Joods-Israëlische kandidaat, Yoav Segalowitz, in de gelederen opgenomen.
Toch blijven drie van de vier partijen in het 'blok voor verandering' zich verzetten tegen de opname van Arabische vertegenwoordigers in een coalitie. Dit vraagstuk zou direct na het tellen van de stemmen kritiek kunnen worden. Ook in dit opzicht onderscheiden De Democraten zich als de kracht die duidelijk aandringt op de opname van Ra’am in de nieuwe regering. Ik ben ervan overtuigd dat de val van Netanyahu een politieke aardbeving zou veroorzaken die processen in gang zet op Palestijns, Arabisch en internationaal niveau. Ook geloof ik dat de nieuwe politieke dynamiek na de verkiezingen voor De Democraten een basis zou kunnen leggen voor democratische krachten binnen de Arabische samenleving. Krachten die streven naar een gezamenlijke strijd tegen racisme en discriminatie.

Bij De Democraten, en bij de tienduizenden die deelnamen aan het protest tegen de hervorming van het rechtssysteem, zie ik bovendien een uitzonderlijke bereidheid om de dialoog met Palestijnen aan te gaan en samenwerking met hen op te bouwen. Dit zal een langdurig proces zijn. Het moet zich parallel ontwikkelen aan de opkomst van de beweging binnen de Palestijnse samenleving en in de hele regio die verzoening en democratie bevorderen.

Wat we nodig hebben, is een nieuwe Israëlische en Arabische lente.

(1) Bestuurder van de vakbond MAAN die zowel Palestijnse als Israëlische werkers organiseert. Zie ook: Een vakbond in oorlogstijd. Oorspronkelijke titel: Bringing Down Netanyahu in the October 27 Israeli Elections could Be an Earthquake. Vertaling en bewerking: Hans Boot.